6. Nieuwsmedia digitaal

Vorig hoofdstuk Volgend hoofdstuk

Nederland kent een hoge internetpenetratie. In 2015 had 95 procent van de Nederlanders toegang tot internet. Gemiddels bezit men 3,6 apparaat (desktop, laptop, smartphone, tablet, e-reader, game console, connected tc) om het net op te gaan. Dit blijkt uit het onderzoek ‘Trends in Digitale Media’ van GfK (december 2015).

De consumptie van nieuws via online platforms neemt sterk toe. In 2015 lazen ruim 8,2 miljoen Nederlanders een dagblad via de desktop, smartphone, tablet of e-reader, zo blijkt uit de NOM Print Monitor 2015. Dit kan de website van een dagblad zijn, een app of een digitale kopie van het dagblad.

De helft van de Nederlanders, 49 procent, combineert online en offline nieuwsmedia en raadpleegt zowel het dagblad op print als via de websites. 17 procent leest alleen een printuitgave. Door het toenemende aantal tablets en smartphones zal de digitale nieuwsconsumptie de komende jaren verder groeien. De nieuwsmedia ontwikkelen daartoe steeds meer toepassingen.

 

Verschillende soorten nieuws op hetzelfde platform
Consumenten gebruiken verschillende platformen voor hun nieuwsconsumptie. Op die platformen consumeren ze het nieuws bovendien op verschillende manieren. De tablet wordt niet alleen gebruikt voor het lezen van een e-paper of het bezoeken van de website van een dagblad, maar ook voor de apps met nieuws.

Nieuwsmerken die in het verleden alleen op print of televisie actief waren, bereiken consumenten nu ook via computers, tablets en smartphones. Terwijl een nieuwsmerk voorheen een afgebakend nieuwsmedium was, is dat tegenwoordig niet meer. Dagbladen leverden het nieuws op print, maar bieden online tegenwoordig tekst met foto's, in verschillende vormen, en video. De Telegraaf noemt zijn video-platform zelfs 'Telegraaf TV'. Omgekeerd biedt RTL Nieuws online naast video en audio ook tekst en foto's.

Deze ontwikkeling biedt adverteerders meer mogelijkheden. Een merk waarvan de doelgroep aansluit bij Volkskrant-lezers, kan consumenten 's ochtends bereiken via het dagblad en 's middags of 's avonds via de app of (mobiele) website. Wil een merk het publiek van RTL Nieuws bereiken, dan kan dit 's avonds met een tv-spot en 's middags op de smartphone of de computer.

 

Crossmediaal
Het crossmediale karakter van nieuwsmedia heeft de afgelopen jaren duidelijk vorm gekregen. De nieuwsconsument heeft tal van mogelijkheden om een dagblad te lezen. Met een totaal bereik van 11,9 miljoen Nederlanders heeft de printuitgave een traditioneel sterke positie (6,8 miljoen lezers per dag). De desktop wordt door 5,5 miljoen mensen gebruikt om dagbladen te lezen. De vaste computer levert iets aan bereik in door een toenemend gebruik van smartphone en tablet. 3,8 miljoen mensen lezen de krant wel eens op een smartphone, een stijging van 23 procent t.o.v. een jaar eerder (bron: Trends in Digitale Media, GfK, december 2015).

Het lezen van een dagblad via een tablet groeide explosief. (4 miljoen gebruikers) Mannen maken vaker gebruik van een digitaal platform dan vrouwen. Ook hoger opgeleiden, zowel mannen als vrouwen, maken meer gebruik van digitale platforms. Jongeren in de leeftijdscategorie 20 tot en met 34 jaar volgen het nieuws vooral via hun smartphone. Ouderen gebruiken daarvoor een desktop.

Tabletgebruikers zijn veelal 35 tot en met 49 jaar oud. Koopkrachtige doelgroepen lezen de krant verhoudingsgewijs vaak op een tablet.

Het lezen van de krant op de desktop of smartphone is voor velen een dagelijkse routine geworden. Het leestijdstip beïnvloedt de platformkeuze. In de ochtend wordt nieuws veelal gelezen in de gedrukte krant, gedurende de rest van de dag nemen de digitale media het over. In de middag zijn dat met name websites. In de avond neemt het lezen via social media en mobiele devices toe.

 

Nieuwsblogs
Dagbladen en nieuwsmerken als Vrij Nederland en RTL Nieuws krijgen online een steeds sterkere aanwezigheid en ook nieuwsmerken die volledig online zijn, zijn inmiddels gemeengoed. Veel Nederlanders houden de actualiteit in de gaten via NU.nl. Op de smartphone is NU.nl de meest geliefde nieuwsbron (bron: GFK 'Trends in digitale media' dec. 2015). Nieuwsconsumenten maken vooral gebruik van NU.nl om toegang te krijgen tot het allerlaatste nieuws en niet zozeer voor duiding of achtergrond. Snelheid is voor de redactie van NU.nl de grootste prioriteit en hier hoort ook bij dat de artikelen die worden geplaatst kort zijn, zodat lezers de inhoud snel tot zich kunnen nemen.

Het ultieme voorbeeld van een succesvolle nieuwssite die zich juist op duiding en diepgang richt, is The Huffington Post. Dit nieuwsmerk bestaat pas sinds 2005 en is in 2011 door mediaconcern AOL gekocht voor 315 miljoen dollar. 'Huff Post' is het eerste online mediabedrijf in de VS dat een Pullitzer Prize heeft gewonnen. Blogs en columns maken een belangrijk onderdeel uit van het aanbod, met onder andere bijdragen van politici zoals John Kerry, Hillary Clinton en Barack Obama.

Nederlandse initiatieven die het voorbeeld van The Huffington Post volgen zijn bijvoorbeeld De Correspondent en The Post Online. Beide nieuwsmerken zijn volledig digitaal en hebben als doel om verdiepend nieuws te bieden. In tegenstelling tot de Huffington Post, is het nieuws op De Correspondent, opgericht door voormalig nrc.next-hoofdredacteur Rob Wijnberg, alleen toegankelijk voor abonnees. Het nieuws op The Post Online, opgericht door Bert Brusse en Mark Koster is gratis.

De ontwikkeling in het online nieuwslandschap gaan snel: De Correspondent is pas sinds september 2013 online. Het is moeilijk om in te schatten of bovengenoemde Nederlandse initiatieven een lang leven zijn beschoren, maar juist de sterk toenemende belangstelling voor de digitale platformen van dagbladen zou erop kunnen wijzen dat er ook een toekomst is voor nieuwsmerken die volledig digitaal zijn.

 

Blendle
Blendle is een Nederlandse digitale nieuwskiosk, opgericht door Alexander Klöpping en Marten Blankesteijn. Op Blendle is het mogelijk om tegen betaling losse artikelen aan te schaffen uit diverse kranten en tijdschriften. Artikelen kosten gemiddeld € 0,20 en 70% van de omzet gaat naar de uitgevers. Ook is het mogelijk om hele kranten of tijdschriften te kopen. In het najaar van 2014 maakten The New York Times en Axel Springer bekend dat zij samen drie miljoen euro hebben geïnvesteerd in het initiatief. Samen krijgen ze daarbij een belang van 23%. Er waren op dat moment ruim 100.000 geregistreerde gebruikers, waarvan ruim 20 procent het gratis starttegoed had opgewaardeerd.
 

Distributie van nieuwscontent
Internet biedt nieuwe distributiemogelijkheden. Nieuws kan uiteraard sneller online worden geplaatst dan in een dagblad of nieuwsuitzending. NU.nl is in staat om het nieuws eerder aan te bieden dan de papieren krant, maar ook op de sites van de andere nieuwsmerken wordt het nieuws eerder geplaatst dan op de platformen waar deze merken van oudsher actief op zijn. De behoefte aan ‘nieuwtjes’ is mede door het aanbod groter geworden.

The Guardian heeft een ander voordeel ontdekt van online distributie. Het Britse dagblad heeft via internet een groot publiek in de VS omdat dit land in hetzelfde taalgebied ligt als Groot-Brittannië en het surfen naar een Britse krant net zo gemakkelijk is als naar een Amerikaanse. Er zijn nog geen tekenen die erop wijzen dat nieuwsmerken in het taalgebied Nederland/België eenzelfde soort schaalvoordeel nastreven. Het internet biedt initiatieven als The Post Online en De Correspondent wel al de mogelijkheid om een nationaal publiek aan te spreken zonder het kapitaal dat nodig is voor het drukken of distribueren van een dagblad. De Correspondent heeft dan ook geen grote geldschieters. Het benodigde startkapitaal is verkregen door crowdfunding.

 

Aanbod van nieuwscontent
Op het internet zitten nieuwsmerken niet langer vast aan "one size fits all". Waar dagbladen naast de gewone abonnementen bijvoorbeeld al lang weekendabonnementen verkopen, bieden ze nu bijvoorbeeld pakketten aan met doordeweeks het nieuws online en in het weekend op print. De mogelijkheden voor het bundelen van nieuwscontent houden hier echter niet op. Iemand met een abonnement op een dagblad kan online immers kiezen voor het lezen van de artikelen op de site of in een digitale replica van het dagblad, een e-paper. Nieuwsmerken onderzoeken andere opties: NRC Reader van NRC Handelsblad is een abonnement speciaal voor de tablet. De hoofdredactie selecteert uit het volledige aanbod van het dagblad elke dag zeven artikelen voor in de Reader. De verwachting is dat binnenkort de eerste non-replica's zullen verschijnen: dit zijn e-papers die wel het karakter en uiterlijk van het dagblad behouden, maar die meer zijn dan een exacte, digitale kopie. In het beurskatern kan bijvoorbeeld videocontent of een live feed met beurskoersen worden opgenomen.

De digitale nieuwsbrieven, nieuws-alerts en de communicatie via social media (Facebook en Twitter) zijn anno 2016 belangrijke kanalen om traffic naar de website/nieuwscontent te genereren.

 

Van zender naar interactie
De interactieve mogelijkheden van de dagbladsites nemen toe. Hierdoor kan de bezoeker niet alleen zijn informatie op maat selecteren. Ook heeft hij een platform waar hij zijn mening kwijt kan. Het leveren van een eigen inbreng wordt steeds vaker aangemoedigd. Dat door middel van berichten, foto’s, of video’s. Deze nieuwe opties zorgen ervoor dat de binding en betrokkenheid van lezers toenemen.

 

Formaten en advertentietarieven
Mede dankzij het IAB (Interactive Advertising Bureau Nederland - brancheorganisatie voor de online advertising en interactieve marketing industrie) zijn binnen de branche een aantal standaard formaten afgesproken. Deze gelden voor smartphones en tablets. Zie ook het artikel van IAB.

Voor websites zijn standaard banner formaten gedefinieerd, de belangrijkste formaten zijn:
468x  60 de traditionele banner
120x600 skyscraper
160x600 wide skyscraper (UAP)
180x150 rectangle (UAP)
300x250 medium rectangle (UAP)
728x  90 super banner (UAP)
De formaten worden uitgedrukt in pixels.

Deze standaardformaten hebben als doel een zo laagdrempelig mogelijk aanbod te creëren voor adverteerders en bureaus. Maar voor alle nieuwsmerken geldt dat zij maatwerk aanbieden, iedere tailor made oplossing is bespreekbaar.

De tarieven worden bepaald op basis van bereik, uniek bereik, het profiel van de bezoeker, het formaat en de positie. De tarieven worden in de regel weergegeven in CPM (kosten per 1.000 impressies).

Anno 2015 is het inkopen van mediaruimte op basis van RTB (Real Time Bidding) gemeengoed geworden. Het maakt de adverteerder mogelijk om realtime te bepalen welk bedrag geboden wordt voor een individuele bannerimpressie.

Test je kennis!

Inhoud